logo

WYCIECZKA ROWEROWA. Zompy, strugi, starorzecza.

W sobotę 18 sierpnia 2018 r. wybraliśmy się na wycieczkę rowerową podsumowującą czwarty już cykl warsztatów o krajobrazie. Tegoroczną tematyką była woda: strużki, oczka wodne, zompy i związane z tym historie lokalne ziemi lubawskiej. Przez całą wiosnę młodzież z Nowego Miasta, Kurzętnika i Bratiana poznawała lokalne historie i dawne zawody związane z wodą. Zajęcia realizowane było w ramach projektu pod tytułem „Zompy, strugi, starorzecza. Młodzieżowe krajoznawstwo regionalne”.

W wycieczce rowerowej wzięło udział 36 osób z Nowego Miasta, Kurzętnika, Lipowca, Mroczna, Brodnicy i okolic. Pokonaliśmy łącznie 24 kilometry. Start miał miejsce w ruinach klasztoru w Łąkach Bratiańskich. Jechaliśmy przez Mszanowo, Bratian, Chrośle, Nowy Dwór, Mikołajki, Marzęcice, Kamionkę, Lipowiec, by skończyć ogniskiem z kiełbaskami na przystani kajkowej w Kurzętniku.

Dziękujemy wszystkim uczestnikom i zapraszamy do naszych kolejnych działań!

 

Zadanie dofinansowano ze środków Burmistrza Nowego Miasta Lubawskiego, Urzędu Gminy Kurzętnik, Urzędu Gminy Nowe Miasto Lubawskie i Starostwa Powiatowego w Nowym Mieście.

Obóz wolontariacki „Łąkorz w poszukiwaniu tożsamości przestrzeni”

DSCF8526

W dniach 21 – 28 lipca 2018 r. odbył się obóz wolontariacki na rzecz lokalnego dziedzictwa kulturowego. Trwający 8 dni obóz miał swoją bazę

noclegową w dawnej pruskiej szkole w Łąkorzu. Niedaleko znajduje się duże jezioro Łąkorz. Centrum projektu stanowiła właśnie ta wieś, gdzie znajduje się Muzeum Lokalne w zabytkowej chałupie oraz wiatrak holenderski. Wolontariusze zajmowali się także sąsiednią osadą Gaj, gdzie dokumentowali przykłady drewnianej architektury regionu ziemi lubawskiej i przeprowadzali rozmowy z mieszkańcami na temat zabytków tej miejscowości.

Najważniejszym zadaniem projektu były dalsze prace porządkowe na nieczynnym cmentarzu ewangelickim położonym w lesie niedaleko wsi. Kontynuacja ubiegłorocznych prac opierała się na oczyszczeniu i podniesieniu nagrobków, a także uczytelniniu części napisów. Przygotowano również dokładną inwentaryzację mogił, których naliczono 90.

W czasie tygodnia Tygodniowy obóz wolontariacki podsumowaliśmy spotkaniem z mieszkańcami na terenie cmentarza, wolontariusze mogli zaprezentować efekty swojej pracy oraz porozmawiać z mieszkańcami.

Dziękujemy wszystkim wolontariuszą za zaangażowanie w czynną ochronę naszego dziedzictwa, również dziękujemy mieszkańcą Łąkorza i Gaju za serdeczne przyjęcie i wsparcie w orgaznizacji obozu. Do zobaczenia za rok!

 

Dofinansowano w ramach programu Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Wspólnie dla dziedzictwa”, zadanie finansowo wsparła również Gmina Biskupiec i Lokalna Grupa Działania Ziemia Lubawska.

Nowe Ciepło: Produkcja Żywności – katalog

Poniżej dostępny katalog podsumowujący projekt Nowe Ciepło: Produkcja Żywności. W środku informacje o koncepcji projektu, sposobach researchu i budowaniu relacji z mieszkańcami, pracach oraz wątpliwościach metodologicznych. W przypadku zainteresowania drukowaną wersją katalogu prosimy o kontakt na adres fundacja@wybudowania.pl.

 

 

PROZadanie dofinansowe przez Ministera Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz burmistrza miasta Nowego Miasta Lubawskiego

 

Nowe Ciepło: Produkcja Żywności / wystawa na dożynkach w Lipowcu

Tegoroczna, szósta edycja festiwalu sztuki Nowe Ciepło nosi podtytuł Produkcja Żywności. Festiwal ma na celu połączenie dwóch wydawałoby się odległych światów: sztuki współczesnej i życia codziennego w naszym regionie ziemi lubawskiej. Pod hasłem “produkcja żywności” organizatorzy wystawy rozumieją całość świata związanego z wytwarzaniem produktów dających energię do życia ludziom i zwierzętom. Wybór roślin, zarządzanie krajobrazem, budynki, rynki zbytu polskiego rolnictwa, a wraz z tym zachowania ludzi w ostatnim dziesięcioleciu przeszły olbrzymią zmianę, która wymyka się rozumieniu badaczy i opinii publicznej.

Festiwal Nowe Ciepło ma ambicję tworzenia artystycznego komentarza na temat zjawisk i procesów dziejących się w tak zwanej Polsce powiatowej. Stąd też pomysł na organizację wystawy podczas dożynek gminno-powiatowych. Zaprosiliśmy artystów oraz rzemieślników zajmujących się różnorodnymi tematami do przygotowania swojej odpowiedzi na pytanie: jak zmieniła się polska wieś i jej główny cel: zapewnienie pożywienia. Zaglądaliśmy do nowoczesnych kurników i na strychy starych chałup. Rozmawialiśmy z mieszkańcami ziemi lubawskiej, by stworzyć artystyczną opowieść o tym, czym zajmuje się współczesna wieś.

Artyści:

Towarzystwo Krajobraz, Rokosz, Food Think Tank, Liliana Piskorska, Tytus Szabelski, Pamela Granatowski, mieszkanki Szwarcenowa

Kurator:

Marcin Zalewski

ZDJĘCIA WYSTAWA

ZDJĘCIA DOKUMENTACJA PRAC

 

Autor zdjęć: Tytus Szabelski

Projekt dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Burmistrza Nowego Miasta Lubawskiego Partner projektu: Ziemiar Sp. z o.o.banerWystawa_10

 

Łąkorz: W poszukiwaniu tożsamości przestrzeni

 

W lipcu 2017 roku Fundacja Wybudowania zorganizowała obóz wolontariacki we wsi Łąkorz. Celem była próba rekonstrukcji zatartych historii związanych z wielokulturową tożsamością ziemi lubawskiej. Osiemnaście młodych osób z całej Polski dla własnej przyjemności i samorozwoju pracowało na rzecz zabytków, historii i dziedzictwa kulturowego tej wsi i jej mieszkańców. Wolontariusze porządkowali nieczynny cmentarz ewangelicki w Łąkorzu i wiatrak holenderski oraz konserwowali obiekty z lokalnego muzeum, które mieści się w starej chałupie robotników leśnych. Zwiedzali również relikty parku dworskiego w Łąkorku. Podczas tygodnia prac zebrano wywiady ze starszymi mieszkańcami regionu w celu zbudowania możliwie pełnego obrazu interesujących dla wolontariuszy miejsc. Uczestnicy mieszkali w bazie harcerskiej w sąsiednim Gaju, miejscowości z zachowanym kształtem wsi śródleśnej i ciekawymi przykładami drewnianego budownictwa wiejskiego. Zapraszamy do podróży przez Łąkorz odkryty na nowo.

Relacja z obozu wolontariackiego „Łąkorz: w poszukiwaniu tożsamości przestrzeni” zostałą wykonana przez uczestnika Patryka Wypyszewskiego. Mini wycieczka krajoznawcza nad rzeczkę Laka, penetracja byłego cmentarza ewangielickiego, poznawanie Łąkorza i ciężka praca konserwatorska. Porządkowanie cmentarza, wizyta na terenie byłego pałacu w Łąkorku wraz z oprowadzanim przez Stanisława Olszewskiego, wreszcie wystawa podsumowująca. Jest co wspominać.

ZDJĘCIA CZĘŚĆ PIERWSZA

ZDJĘCIA CZĘŚĆ DRUGA

Projekt dofinansowano ze środków Narodowy Instytut Dziedzictwa – Wolontariat dla dziedzictwa, gminy Biskupiec i Lokalnej Grupy Działania Ziemia Lubawska.

1.2

 

NOWE CIEPŁO: PRODUKCJA ŻYWNOŚCI //seminarium i objazd badawczy

Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczyNowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczy Nowe Ciepło: objazd badawczyNowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium Nowe Ciepło: seminarium

W majowy weekend (26-28.05) w ramach festiwalu sztuki Nowe Ciepło odbyło się seminarium oraz objazd badawczy po powiecie nowomiejskim. Do Nowego Miasta przyjechali artyści, projektanci i badacze zaproszeni do udziału w tegorocznej edycji festiwalu. W tym roku tematem jest produkcja żywności, czyli podstawowy kierunek życia i pracy na wsi. Podczas objazdu po regionie odwiedziliśmy m.in. przedsiębiorstwa rolne, małe gospodarstwa i skansen w Łąkorzu. Następnie w Miejskie Centrum Kultury odbyło się spotkanie, podczas którego wystąpili prof. Elżbieta Raszeja, dr Amanda Krzyworzeka i dr Mateusz Piotrowski. Zaproszeni eksperci, naukowcy i badacze zajmujący się tematami architektury, krajobrazu i przemian na wsi opowiedzieli o swoich praktykach badawczych.

Dziękujemy za uczestnictwo i zapraszamy na główną część festiwalu, która odbędzie się 25 sierpnia w Nowym Mieście Lubawskim i na terenie całej ziemi lubawskiej.

 

Autor zdjęć: Tytus Szabelski

Zaproszeni eksperci:
dr hab. inż. arch. Elżbieta Raszeja, prof. UAP – architekt, specjalista w zakresie planowania przestrzennego i architektury krajobrazu. Od 2016 roku kieruje Pracownią Urbanistyki i Planowania Przestrzennego na Wydziale Architektury i Wzornictwa Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu. W swojej pracy naukowo-badawczej, studialno-projektowej i dydaktycznej zajmuje się planowaniem przestrzennym i projektowaniem obszarów wiejskich, architekturą wsi oraz ochroną i kształtowaniem krajobrazu. Badania w tym zakresie prowadziła jako członek i kierownik zespołów badawczych. Jest Wiceprezesem Zarządu Głównego i Prezesem Oddziału Wielkopolskiego SPAK. Od 2015 r. jest członkiem Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej, organu doradczego Prezydenta Miasta w sprawach planowania i zagospodarowania przestrzennego.
dr Mateusz Piotrowski – działacz Stowarzyszenia Folkowisko z Gorajca. Absolwent Wydziału Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego i Wydziału Teologii Uniwersytetu w Nottingham. Współpracownik działu Prawo do Wsi w magazynie Nowe Peryferie. Pochodzi ze wsi Grodysławice na Zamojszczyźnie.
dr Amanda Krzyworzeka – antropolożka, pracuje w Zakładzie Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego. W swojej pracy naukowej koncentruje się na zagadnieniach antropologii ekonomicznej, zwłaszcza kwestiach pracy, liczenia, podejmowania decyzji i kultura współczesnej wsi. Prowadziął badania w Polsce, Rumunii, Singapurze i Rosji.

Zaproszeni artyści:
Food Think Tank, Towarzystwo Krajobraz,, Liliana Piskorska, Justyna Piotrowska, Natalia Reszka, Rokosz, Tytus Szabelski

Kurator: Marcin Zalewski

 

*

Działanie jest dofinansowane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Burmistrza Nowego Miasta Lubawskiego.

Partnerem projektu jest firma Ziemar ze Szwarcenowa.

Nowe Ciepło: Produkcja Żywności // SEMINARIUM I DYSKUSJA//

noweciepło_produkcjażywności

W tym roku odbędzie się szósta edycja festiwalu sztuki Nowe Ciepło. Tegoroczne hasło, które stawiamy przed artystami, projektantami i mieszkańcami ziemi lubawskiej to PRODUKCJA ŻYWOŚCI. Zaproszeni do udziału w festiwalu twórcy będą pracować nad zmianami gospodarowania na obszarach wiejskich i ich wpływie na krajobraz, przemijaniem pewnych rodzajów pożywienia i pojawianiem się nowych czy erozją tradycyjnej ekonomii wiejskiej. Do tego będzie dużo jedzenia, roślin, zwierząt i sztuki.

W ramach festiwalu powstanie 6 prac artystycznych przygotowanych dla konkretnych miejsc i mieszkańców naszego regionu. Aby twórcy lepiej poznali lokalne uwarunkowania i mogli spotkać się z mieszkańcami i specjalistami w dziedzinie rozwoju wsi, zapraszamy na otwarte spotkanie, które odbędzie się w Miejskim Centrum Kultury w Nowym Mieście Lubawskim.

Zaprosiliśmy ekspertów, naukowców i badaczy zajmujących się tematami architektury, krajobrazu i przemian na wsi. Opowiedzą oni o swoich praktykach badawczych, zainspirują artystów i przyniosą nową wiedzę dla mieszkańców regionu. Po części seminaryjnej odbędzie się dyskusja z zaproszonymi ekspertami i artystami, podczas której bedzie można poznać mechanizmy pracy artystycznej, dołączyć do projektu lub zaproponować swoje pomysły. Serdecznie zapraszamy!

 

Zaproszeni eksperci:

dr hab. inż. arch. Elżbieta Raszeja, prof. UAP – architekt, specjalista w zakresie planowania przestrzennego i architektury krajobrazu. Od 2016 roku kieruje Pracownią Urbanistyki i Planowania Przestrzennego na Wydziale Architektury i Wzornictwa Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu. W swojej pracy naukowo-badawczej, studialno-projektowej i dydaktycznej zajmuje się planowaniem przestrzennym i projektowaniem obszarów wiejskich, architekturą wsi oraz ochroną i kształtowaniem krajobrazu. Badania w tym zakresie prowadziła jako członek i kierownik zespołów badawczych. Jest Wiceprezesem Zarządu Głównego i Prezesem Oddziału Wielkopolskiego SPAK. Od 2015 r. jest członkiem Miejskiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej, organu doradczego Prezydenta Miasta w sprawach planowania i zagospodarowania przestrzennego.

dr Mateusz Piotrowski – działacz Stowarzyszenia Folkowisko z Gorajca. Absolwent Wydziału Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego i Wydziału Teologii Uniwersytetu w Nottingham. Współpracownik działu Prawo do Wsi w magazynie Nowe Peryferie. Pochodzi ze wsi Grodysławice na Zamojszczyźnie.

dr Amanda Krzyworzeka – antropolożka, pracuje w Zakładzie Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego. W swojej pracy naukowej koncentruje się na zagadnieniach antropologii ekonomicznej, zwłaszcza kwestiach pracy, liczenia, podejmowania decyzji i kultura współczesnej wsi. Prowadziął badania w Polsce, Rumunii, Singapurze i Rosji.

Zaproszeni artyści:
Food Think Tank, Towarzystwo Krajobraz,, Liliana Piskorska, Justyna Piotrowska, Natalia Reszka, Rokosz, Tytus Szabelski

Kurator:
Marcin Zalewski

 

*

Zadanie jest dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Urzędu Miasta Nowego Miasta Lubawskiego.

Partner projektu: Ziemar Sp.z.o.o.

//

W kilku ostatnich latach wytworzył się w Polsce dyskurs na temat gwałtownej zmiany polskiego społeczeństwa po II wojnie światowej. Jednym z kluczowych elementów modernizacji lat 1939-56, idąc za cezurą zaproponowaną przez Andrzeja Ledera, była reforma rolna w 1944 roku. 60 lat później, w 2004 roku Polska przystąpiła do Unii Europejskiej. Akces do europejskiego rynku rolnego był gwałtownym skokiem w globalizację. Wytwarzanie żywności, sens bycia klasy rolniczej, ukrywa się pod optyką urynkowienia i biologicznej, przezroczystej części rynku. Twórcy festiwalu Nowe Ciepło: Produkcja Żywności stawiają tezę, iż obecne zmiany sposobów gospodarowania zasobami, krajobrazem i dziedzictwem przez rolników będą miały fundamentalny wpływ na obraz przyszłej Polski. Dzięki włączeniu praktyki artystycznej w życie obszarów niewielkomiejskich chcemy uchwycić gasnący wraz z unijnym entuzjazmem moment wielkiej zmiany na wsi. Gigantyczne chlewnie na kredyty i spekulacyjne ugory czekają na badaczy.

//

OSTATNI PRZEJAZD DREZYNĄ // Warsztaty o starej linii kolejowej

Rozpoczynamy kolejny projekt!!

Zapraszamy wszystkich uczniów szkół ponadpodstawowych z okolic Bratiana, Nowego Miasta Lubawskiego i Kurzętnika na warsztaty krajobrazowe dotyczące starej linii kolejowej Iława-Tama Brodzka. Zajmiemy się twórczym namysłem nad dziedzictwem kulturowym, które jest ukryte na byłym szlaku nr 251. Będziemy odkopywać, fantazjować, tworzyć i poszukiwać. Wybierzemy się w teren, a na koniec powstanie autorski, subiektywny przewodnik po jednej z najbardziej wartościowych krajobrazowo linii kolejowych Prus Zachodnich i Pomorza.

Zajęcia odbędą się w trzech miejscowościach. Cykl składa się z trzech zajęć w każdym z miejsc. Drugie zajęcia będą w terenie. Terminy zostaną ustalone z uczestnikami. Podsumowaniem warsztatów będzie wycieczka rowerowa i ognisko w Lipowcu.

TERMINY PIERWSZEJ TURY WARSZTATÓW:

23 III (czwartek), 13:00 – Zespół Szkół im. Rodu Działyńskich w Bratianie
31 III (piątek), 14:00 – Biblioteka Miejska im. Marii Bogusławskiej w Nowym Mieście Lubawskim
7 IV (piątek), 11:00 – Gminne Centrum Kultury w Kurzętniku

Zapraszamy do zgłoszeń za pośrednictwem Facebooka lub na adres fundacja@wybudowania.pl.

*

Zadanie dofinansowano ze środków gminy Kurzętnik, gminy wiejskiej Nowe Miasto Lubawskie oraz miasta Nowego Miasta Lubawskiego.

KATALOG // Nowe Ciepło: Budowa Systemem Gospodarczym

katalog1

Zapraszamy wszystkich zainteresowanych architekturą obszarów wiejskich, krajobrazem i sztuką współczesną w przestrzeni do pobrania lub przejrzenia katalogu podsumowującego festiwal artystyczny Nowe Ciepło: Budowa Systemem Gospodarczym, który Fundacja Wybudowania organizowała na terenie ziemi lubawskiej w roku 2016. Katalog można pobierać, kopiować, rozpowszechniać i krytykować. Wersja drukowana do odbioru po uprzednim kontakcie z Wybudowaniami. Zapraszamy do podróży po naszym świecie domów, krajobrazów i ciągłej zmiany.

 


„Budowa systemem gospodarczym to zwyczajowe określenie dla trybu pracy, w której inwestor samodzielnie zajmuje się całością procesu budowlanego. Niekoniecznie sam jest murarzem, dekarzem i kładzie gładź, ale inicjuje kolejne etapy pracy. Zatrudnia podwykonawców, organizuje materiały i w zamian za niższe koszty budowy bierze na siebie odpowiedzialność za proces inwestycyjny. W ten sposób budowano w Polsce aż do transformacji ustrojowej i gwałtownego skoku w dostępności do materiałów budowlanych. Proces budowy zredukowanych do sześcianu domów jednorodzinnych z lat siedemdziesiątych różnił się od stawiania chałup zrębowych jedynie ilością i poziomem skomplikowania instalacji oraz wykończenia. Budowa gospodarcza, jako proces zindywidualizowany, bardzo mocno osadzony w lokalnym rynku oraz nieformalnych sojusznikach takich jak rodzina, stoi w opozycji do późnokapitalistycznego systemu deweloperskiego. Stan, w którym inwestor w zamian za określoną kwotę otrzymuje gotowy produkt do zamieszkania redukuje mozaikę sił biorących udział w tworzeniu domu do trójcy deweloper-notariusz-właściciel.”

 

„Jak wspomniano powyżej, w projekcie wzięły udział osoby z różnych dyscyplin. Zaprosiliśmy przede wszystkim artystów wizualnych, którzy cenią sobie pracę w przestrzeni publicznej. Zarazem niemożliwość stałego przebywania w miejscu realizacji wymuszała balansowanie pomiędzy zbudowaniem intensywnej relacji z podmiotami pracy, a wykonaniem dzieła do/z/o miejscu, czasie czy człowieku. Twórcy przyjechali do Nowego Miasta jedynie z zarysem koncepcji projektowej. Stało więc przed nimi zadanie wygenerowania koncepcji artystycznej w ograniczonym czasie. Warto dodać, że ta „presja kreatywności”, połączona ze specyfiką obszaru spowodowała rezygnację ze pracy jednego z zaproszonych twórców. Dobór osób rozszerzyliśmy o dwa zespoły zajmujące się bezpośrednio architekturą oraz krajobrazem. Ich projektowe i nastawione na wymierny efekt podejście do pracy wydaje się dobrym kierunkiem w festiwalach złożonych z prac site-specific.”